Ga naar website navigation Ga naar artikel navigatie Ga naar inhoud

De pagina ververst bij het selecteren van een onderwerp.

Sla artikel navigatie over.

Gezonde omgeving

Het haven- en industriecomplex vraagt om een aantrekkelijke omgeving, waarin bedrijven willen investeren en mensen graag wonen en recreëren. De economische en maatschappelijke waarde van de haven is daarom nauw verbonden met de kwaliteit van de leefomgeving. Deze kwaliteit wordt onder meer bepaald door de aanwezige natuur en biodiversiteit, de geluidbelasting, de veiligheid en de lokale luchtkwaliteit.

Lokale luchtkwaliteit

In relatie tot de gezondheid van de bewoners in de regio is de lokale luchtkwaliteit van belang. DCMR Milieudienst Rijnmond rapporteert jaarlijks over de luchtkwaliteit. De luchtkwaliteit in het Rijnmondgebied wordt beoordeeld aan de hand van een aantal stoffen, zoals stikstof, fijnstof, roet, zwaveldioxide en ozon. Voor de meeste van deze stoffen bestaan wettelijke grenswaarden. We beschouwen de jaargemiddelde stikstofconcentratie (NO2) als indicator, waarmee we in beeld brengen hoe het met de lokale luchtkwaliteit in de directe woonomgeving van het haven- en industriecomplex is gesteld. Uit het rapport ‘Lucht in cijfers 2019’ van DCMR blijkt dat deze concentratie in 2019 jaargemiddeld 26,2 µg/m3 (2018: 27,5 µg/m3) bedroeg. Dit is ruim onder de wettelijke grenswaarde van 40 µg/m3.

Walstroom

In oktober 2020 stelden we samen met de gemeente Rotterdam de strategie walstroom Rotterdamse haven vast. De strategie bestaat uit drie pijlers: 

  • Pijler 1 – kwaliteit van de leefomgeving centraal: Doel is om in 2030 de publieke kades in stedelijk gebied van walstroom te voorzien met een gebruikspercentage van minimaal 90%. Ook wordt gekeken naar versnelde invoering van walstroom voor private kades.

  • Pijler 2 – grote stappen waar het kan: Doel is om in 2030 minimaal 90% van de bezoeken van roll-on roll-off, offshore, ferries en cruiseschepen walstroom te laten gebruiken. Voor de grootste containerschepen (ULCS) ligt het doel op 50%. 

  • Pijler 3 – innovaties en standaardisatie stimuleren waar het moet: Stimulering van innovatie binnen de meer complexe scheepssegmenten, zoals natte bulk en droge overslag, om walstroom technisch mogelijk te maken.

Havenbedrijf Rotterdam walstroom
De drie pijlers van de strategie walstroom

Het Havenbedrijf Rotterdam en de gemeente Rotterdam dragen financieel bij aan het realiseren van de gezamenlijke ambitie. Daarnaast is er in de komende vijf jaar minimaal 50 miljoen euro subsidie nodig om de walstroomprojecten binnen het programma te realiseren en om de ambitie van Europees koploper waar te maken.  

De uiteindelijke dekkingsgraad van walstroom in de Rotterdamse haven is afhankelijk van meerdere factoren, zoals de technologische ontwikkelingen en de benodigde investeringen. Uiteindelijk is het einddoel een klimaatneutrale haven tegen de laagste maatschappelijke kosten. Walstroom is hierin een middel en geen doel op zich. 

Dilemma: Walstroom voor zeevaart

Jaarlijks komen er tienduizenden zeeschepen naar de haven. Aan de kade draaien die op dieselgeneratoren voor de benodigde energie aan boord. Hier­bij komt fijnstof, stikstof en CO2 vrij. Walstroom kan die uitstoot fors verminderen door schepen te voorzien van schone energie.

In de afgelopen jaren hebben we al grote stappen gemaakt met walstroom voor de binnenvaart. Met de gezamenlijke Walstroomstrategie van de gemeente Rotterdam en het Havenbedrijf Rotterdam wordt een volgende stap gezet door walstroom voor zeeschepen actief te bevorderen. Hiermee kunnen we flinke winst boeken voor milieu en leefomgeving: minder geluid, een verbeterde luchtkwaliteit in de stad, minder stikstof in de natuur en een daling van de CO2-uitstoot.

Wat vinden de stakeholders?

In het Rotterdams Klimaatakkoord van 2018 is afgesproken dat de uitstoot van CO2 in Rotterdam in 2030 is gehalveerd ten opzichte van 2017. De tijd dringt dus en resultaten wil je bij voorkeur morgen al zien. In het publieke debat lijkt het daarbij soms of walstroom een eenvoudige maatregel is.

Marktpartijen wijzen echter op de hoge kosten om hun schepen of terminals klaar te maken voor walstroom. Ondanks enkele positieve resultaten in mondiale havens zijn de onzekerheden voor de bedrijven nog niet weggenomen. De techniek is nog in ontwikkeling en vooral de inpassing bij de bestaande terminals is lastig.

Aan de andere kant staat ook de internationale zeevaart voor een stevige verduurzamingsopgave: de Internationale Maritieme Organisatie wil de CO2-uitstoot van de zeevaart met vijftig procent verminderen in 2050.

Wat vindt het Havenbedrijf Rotterdam?

Het Havenbedrijf Rotterdam wil de haven verduurzamen en tegelijkertijd de concurrentiepositie versterken. Dat willen we doen in nauw overleg met overheden en bedrijven. Een goede leefomgeving is ook een belangrijke vestigingsfactor.

Maar walstroom is niet eenvoudig te realiseren. Het is geen kwestie van een stopcontact aanleggen en inpluggen. Het vraagt een bijdrage van veel verschillende partijen. Reders moeten fors investeren om hun schepen klaar te maken voor walstroom. Terminals moeten ruimte creëren op bestaande locaties. Netbeheerders moeten investeren in verzwaring van het elektriciteitsnet en overheden moeten beleidsmatige en juridische randvoorwaarden creëren.

Het Havenbedrijf Rotterdam wijst op de grote verschillen in publieke financiering voor walstroom in onze buurlanden, waardoor binnen Europa een ongelijk speelveld kan ontstaan. Het is belangrijk om de markt mee te nemen in de aanleg van nieuwe voorzieningen. Overheden kunnen het gebruik stimuleren door walstroom vrij te stellen van belasting en door subsidies te verlenen. Een verplichting helpt dan niet, we willen stimuleren in plaats van reguleren.

De gemeente Rotterdam en het Havenbedrijf Rotterdam starten nu een programma om het gebruik van walstroom te versnellen. We willen de komende vijf jaar met concrete projecten zowel de technische als de commerciële innovatie stimuleren, ook om daarvan te leren. En Rotterdam daarmee als Europese koploper voor walstroom positioneren.

Geluidmanagement haven

De geluidruimte voor industrielawaai is schaars en zorgvuldig beheer van deze geluidruimte is cruciaal. Het Havenbedrijf Rotterdam is verantwoordelijk voor het beheer van het geluidbudget en de verdeling hiervan aan klanten. De DCMR legt namens de bevoegde instanties (de provincie Zuid-Holland en de gemeente Rotterdam) het geluidbudget in de vergunning van de bedrijven vast. 

Het project Facetbestemmingsplan Geluid (FBG) moet het geluidsmanagement van een solide juridische basis voorzien. Daarbij worden in een transparant proces (milieueffectrapportage) oplossingen onderzocht voor opgaven die de ontwikkelruimte voor haven en/of omgeving raken. Hierbij wordt geanticipeerd op de Omgevingswet, die per 1 januari 2022 in werking treedt. De Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD) voor het FBG is in 2020 gepubliceerd door de gemeente Rotterdam. Het ontwerp-FBG ligt uiterlijk eind 2021 ter inzage. In ons dilemma 'industrielawaai en woningbouw' leest u hier meer over.

Plastic korrels in de haven

Op verschillende fronten begint de samenwerking in de keten op gang te komen om tot oplossingen te komen voor de problematiek van de plastic korrels en de 'plastic soup'. Zo organiseerden Ducor Chemicals, branchevereniging PlasticsEurope en het Havenbedrijf Rotterdam een digitale rondetafel om meer bewustwording te creëren over de problematiek en om tot meer samenwerking te komen. Hieraan namen vertegenwoordigers vanuit bedrijven, brancheverenigingen, overheden en ngo's deel. 

Daarnaast ondersteunen we diverse samenwerkingsverbanden, zoals Operation Clean Sweep vanuit de plasticindustrie tegen het verlies van korrels. Samen met Rijkswaterstaat en de gemeente Rotterdam stelden we het Actieprogramma 'Micro & macro plastic in zee' op om elkaar te versterken bij het bestrijden van zwerfvuil. We zijn lid van de Community of Practice Plastic (CoPP), waarin overheden, beheerders en kennisinstellingen samenwerken tegen plastic soup. En we zijn gestart met de campagne 'Schone Haven, Schone Zee; doet u mee?'. Deze campagne is gericht op het voorkomen van zwerfvuil op land. Het Havenbedrijf Rotterdam en Ducor organiseerden in 2020 een opruimactie van plastic korrels op glooiingen in de Londenhaven, de plek waar veel korrels waren aangetroffen door de Plastic Soup Foundation. 

Stofoverlast Hoek van Holland

Het Havenbedrijf Rotterdam heeft het afgelopen jaar de ontwikkelingen rondom stofoverlast in Hoek van Holland nauwlettend gevolgd. DCMR ontving in 2020 honderden klachten over stofoverlast in Hoek van Holland. De inwoners wijzen de kolenoverslagbedrijven aan als bron van de overlast. Het Havenbedrijf Rotterdam betreurt het zeer dat inwoners hinder ervaren en benadrukt het belang van een schone en veilige leefomgeving. Alleen samen met onze omgeving willen en kunnen we de haven ontwikkelen. We ondersteunen hierbij een goede dialoog tussen omgeving, bedrijven, de gemeente Rotterdam en de DCMR. DCMR gaf TNO opdracht om vergelijkend onderzoek te doen aan de hand van monsters bij een aantal bedrijven in de haven en in Hoek van Holland. Ook stelden de GGD Rotterdam en DCMR een rapport op naar de historische ontwikkeling van de luchtkwaliteit in Hoek van Holland in de laatste 20 jaar. Op 14 oktober 2020 zijn de onderzoeken tijdens een digitale informatieavond aan de bewoners gepresenteerd. Het Havenbedrijf Rotterdam was hierbij aanwezig. Conclusie van het onderzoek was dat de zwarte deeltjes in het stof uit Hoek van Holland overeenkomsten vertoonden met de kolenreferenties van twee kolenoverslagbedrijven. De twee kolenoverslagbedrijven erkennen dat zij de stofoverlast mede veroorzaken. Ze komen met aanvullende maatregelen en werken mee aan het aanscherpen van de vergunning waar dat nodig is. 

DEEL DEZE PAGINA